ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ಗೆ ಭಾರತ ತೊರೆಯುವಂತೆ ನೋಟಿಸ್! CEC ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೂ ಇದಕ್ಕೂ ಏನು ಸಂಬಂಧ?
ವರದಿಗಾರರು (Reporter)
Shreeja Rakshith03:12 PM IST

ಮುಂಬೈ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15: ಬಾಲಿವುಡ್ ನಟ, ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಸೋದರಳಿಯ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 28, 2026ರೊಳಗೆ ಭಾರತ ತೊರೆಯುವಂತೆ ವಿದೇಶಿಗರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ನೋಂದಣಿ ಕಚೇರಿ (FRRO) ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿದೆ. ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ (CEC) ಜ್ಞಾನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಡೆದಿದೆ. ವಿದೇಶಿ ಪೌರತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಬಹುದೇ ಎಂಬ ಕಾನೂನು ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಈಗ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿದೆ.
ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದೇನು?
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 10ರಂದು ಮುಂಬೈನ ಆಗಸ್ಟ್ ಕ್ರಾಂತಿ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಚುನಾವಣಾ ಆಯುಕ್ತ ಜ್ಞಾನೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆದಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಕೂಡ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ವೇಳೆ ಪೊಲೀಸರು ಅವರನ್ನು ಕೆಲಕಾಲ ವಶಕ್ಕೆ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಬಳಿಕ ಅವರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕ ಕಿರೀಟ್ ಸೋಮಯ್ಯ ಅವರು ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದರು. ಅವರು ಅಮೆರಿಕದ ಪೌರತ್ವ ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವಂತೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದರು.
ಈ ದೂರಿನ ಬಳಿಕ ಮುಂಬೈನ ಗಾಮದೇವಿ ಪೊಲೀಸರು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಸಂಬಂಧಿತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದು, ನಂತರ FRRO ಭಾರತ ತೊರೆಯುವಂತೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಪೌರತ್ವದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?
‘ಜಾನೆ ತು ಯಾ ಜಾನೆ ನಾ’, ‘ಡೆಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಲಿ’ ಮತ್ತು ‘ಬ್ರೇಕ್ ಕೇ ಬಾದ್’ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್, ನಟ ಆಮಿರ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಸೋದರಳಿಯ. ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇಮ್ರಾನ್ ಅಮೆರಿಕದ ಪೌರತ್ವ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಓವರ್ಸೀಸ್ ಸಿಟಿಜನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (OCI) ಕಾರ್ಡ್ಧಾರಕರಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ.
OCI ಕಾರ್ಡ್ ಹೊಂದಿರುವವರು ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರಾಗಿದ್ದು, ಅವರಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿ ವಾಸ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ OCI ಸ್ಥಾನಮಾನವು ಭಾರತೀಯ ಪೌರತ್ವಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಲ್ಲ. ಮತದಾನ ಮತ್ತು ಚುನಾವಣೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವಂತಹ ಕೆಲವು ಹಕ್ಕುಗಳು ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ.
ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು OCI ಕಾರ್ಡ್ಧಾರಕರ ಮೇಲೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಷರತ್ತುಗಳು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿವೆ.
ಯಾವ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಟಿಸ್?
ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆ ವಿದೇಶಿಗರ ಪ್ರವೇಶ, ವಾಸ ಮತ್ತು ಭಾರತದಿಂದ ನಿರ್ಗಮನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟಿನಡಿ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ. 2025ರ ಇಮಿಗ್ರೇಷನ್ ಅಂಡ್ ಫಾರಿನರ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್, 2025, ಹಿಂದಿನ ಫಾರಿನರ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್, 1946 ಸೇರಿದಂತೆ ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರ ವಾಸ ಮತ್ತು ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಈ ಕಾನೂನು ಚೌಕಟ್ಟು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿರುವ ನೋಟಿಸ್ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ನಿಖರವಾದ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅನ್ವಯದ ಕುರಿತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಇನ್ನೂ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್ ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಅವರು ಕಾನೂನನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ನೋಟಿಸ್ನ ನಿಖರವಾದ ಆಧಾರ, ಸಂಬಂಧಿತ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರದ ಕಾನೂನುಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದೆಯೇ?
ಭಾರತ ತೊರೆಯುವಂತೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿರುವುದು ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಿರುವುದು ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 28ರವರೆಗೆ ದೇಶ ತೊರೆಯಲು ಗಡುವು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಇಂತಹ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಆದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಅನ್ವಯಿಸುವ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಸೂಕ್ತ ಕಾನೂನು ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರು ನೋಟಿಸ್ ವಿರುದ್ಧ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆಯೇ ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾಗಿ ದೃಢಪಡಿಸುವ ಮಾಹಿತಿ ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಪ್ರಕರಣದ ಮುಂದಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ನೋಟಿಸ್ನ ನಿಖರವಾದ ಆಧಾರಗಳು, ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಕಾನೂನು ಕ್ರಮಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರ ಹಕ್ಕುಗಳ ಚರ್ಚೆ
ಈ ಪ್ರಕರಣವು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆ, ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ನಿಯಮಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನದ 19ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ಕೆಲವು ಮೂಲಭೂತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳು ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಾಮಾನ್ಯ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲು ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾನೂನು, OCI ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನೋಟಿಸ್ನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ವಿದೇಶಿ ನಾಗರಿಕರಿಗೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಕ್ರಮ ಅನಿವಾರ್ಯ ಎಂದು ಅಥವಾ ಈ ಪ್ರಕರಣದ ಆದೇಶ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಎಂದು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿರುವ ನೋಟಿಸ್ ಈಗ ಸಿನಿಮಾ ವಲಯದಾಚೆಗೂ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ 28ರ ಗಡುವಿನೊಳಗೆ ಅವರು ಯಾವ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮುಂದಿನ ನಿರ್ಧಾರ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ.
ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಕಿರೀಟ್ ಸೋಮಯ್ಯ ಆರೋಪವೇನು?
ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕ ಕಿರೀಟ್ ಸೋಮಯ್ಯ ಅವರು ನಟ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಅಮೆರಿಕದ ಪೌರತ್ವ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಮ್ರಾನ್ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದಿದ್ದರೂ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜೀವನೋಪಾಯ ಗಳಿಸುತ್ತಾ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಸೋಮಯ್ಯ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ವಿದೇಶಿ ಪೌರತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಅನುಮತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವಂತೆ ಅವರು ಮುಂಬೈ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಈ ದೂರು ಬಳಿಕ ಸಂಬಂಧಿತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಗಮನಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದು, ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 28ರೊಳಗೆ ಭಾರತ ತೊರೆಯುವಂತೆ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ ಸೋಮಯ್ಯ ಅವರ ಆರೋಪಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನೀಡಿರುವ ನೋಟಿಸ್ನ ಕಾನೂನು ಆಧಾರಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಿಷಯಗಳಾಗಿವೆ. ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರೆಂಬ ಆರೋಪವೊಂದರಿಂದಲೇ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಕಾನೂನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪ್ರಕರಣದ ನಿಖರವಾದ ಕಾನೂನು ಆಧಾರ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಲೇಖನಕ್ಕಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ.
ಶೇ ಹೋಪ್ ಶತಕದ ಅಬ್ಬರ, ಕೀಮೋ ಪಾಲ್ಗೆ ಐದು ವಿಕೆಟ್! ಭಾರತಕ್ಕೆ 24 ರನ್ ಸೋಲು; ಟಿ20 ಸರಣಿ ರೋಚಕ ಘಟ್ಟಕ್ಕೆ