ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರದ ಹೊಡೆತ: ಕೃಷಿ ಸಂಕಷ್ಟ, ಆರ್ಥಿಕತೆಗೂ ಆತಂಕ

ಬೆಂಗಳೂರು: ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಅಭಾವದಿಂದ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಷಿ ವಲಯ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಿಸುವಂತಾಗಿದೆ. ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಬೆಳೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿಯುವುದರ ಜತೆಗೆ ರೈತರ ಆದಾಯ, ಗ್ರಾಮೀಣ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಕೃಷಿಯನ್ನೇ ಮುಖ್ಯ ಜೀವನಾಧಾರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಇದು ಆತಂಕದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ.

ರಾಜ್ಯದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮಳೆ ಮತ್ತು ಜಲಾಶಯಗಳ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ. ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಮಳೆಯಾಗದಿದ್ದರೆ ಬಿತ್ತನೆ ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿರುವ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೀರು ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಇಳುವರಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಅಪಾಯವೂ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೃಷಿಯ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮ ಕೇವಲ ಹೊಲಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ರೈತರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಣದ ಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಖರೀದಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ, ಸಾರಿಗೆ, ಕೃಷಿ ಉಪಕರಣಗಳ ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೂ ಹೊಡೆತ ಬೀಳಬಹುದು.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರ: ರೈತರ ಬದುಕಿಗೆ ಎದುರಾದ ಸಂಕಷ್ಟ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಉತ್ತರ ಒಳನಾಡು, ದಕ್ಷಿಣ ಒಳನಾಡು ಮತ್ತು ಮಲೆನಾಡು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯ ಸ್ವರೂಪ ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗಿದೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಲವು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ತೊಗರಿ, ಕಡಲೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಒಣಭೂಮಿ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ರಾಗಿ, ಭತ್ತ, ಕಬ್ಬು, ತರಕಾರಿ ಹಾಗೂ ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿದೆ.

ಮಳೆ ಕೈಕೊಟ್ಟಾಗ ರೈತರು ಬಿತ್ತನೆಗಾಗಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದ ಹಣವನ್ನೇ ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಬೀಜ, ರಸಗೊಬ್ಬರ, ಕೀಟನಾಶಕ, ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕೂಲಿ ಮತ್ತು ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಹಣ ಹೂಡಿದ ಬಳಿಕ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟವಾದರೆ ಸಾಲದ ಹೊರೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಕೆಲವು ರೈತರು ಬೋರ್‌ವೆಲ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅಂತರ್ಜಲ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳಲ್ಲೂ ನೀರು ಸಿಗದಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚುವುದರಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಕೃಷಿಯ ಖರ್ಚು ಮತ್ತಷ್ಟು ಏರುತ್ತದೆ.

ಬೆಳೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿದರೆ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಸಾಧ್ಯತೆ

ಬರದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಬೆಳೆಗಳ ಇಳುವರಿ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬರುವ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಇಳಿಯಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತರಕಾರಿ, ಬೇಳೆಕಾಳು, ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಹೊಡೆತ ಬಿದ್ದರೆ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಟೊಮೆಟೊ, ಈರುಳ್ಳಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಬೇಗ ಹಾಳಾಗುವ ತರಕಾರಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಗ್ರಾಹಕರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿದರೆ ಆಹಾರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೂ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕುಟುಂಬಗಳ ತಿಂಗಳ ಖರ್ಚು ಏರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಆದರೆ ಬರದಿಂದಲೇ ಎಲ್ಲ ಬೆಳೆಗಳ ಬೆಲೆ ಏರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬರುವ ಸರಕುಗಳ ಪ್ರಮಾಣ, ಬೇರೆ ರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಆಗುವ ಪೂರೈಕೆ, ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಂಶಗಳು ಬೆಲೆ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ.

ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೂ ಬೀರುವ ಪರಿಣಾಮ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ರೈತರ ಆದಾಯ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಣದ ಚಲಾವಣೆ ತಗ್ಗುತ್ತದೆ. ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಗೋದಾಮುಗಳು, ಸಾಗಣೆದಾರರು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳ ವ್ಯವಹಾರವೂ ನಿಧಾನಗೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಗ್ರಾಮೀಣ ಕುಟುಂಬಗಳು ಆದಾಯದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಅನಗತ್ಯ ಖರ್ಚುಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಹೊಸ ವಾಹನ ಖರೀದಿ, ಮನೆ ನಿರ್ಮಾಣ, ಕೃಷಿ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಖರೀದಿ ಮತ್ತು ದಿನಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲಿನ ವೆಚ್ಚ ತಗ್ಗಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿದರೆ ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳಿಗೂ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಕೊರತೆ ಎದುರಾಗಬಹುದು. ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದನೆ, ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಮತ್ತು ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಮೇಲೂ ನೀರು ಹಾಗೂ ಮೇವು ಕೊರತೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸಬಹುದು.

ರಾಜ್ಯದ ಆದಾಯದ ಮೇಲೂ ಪರೋಕ್ಷ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಉದ್ಯಮಗಳ ವಹಿವಾಟು ಕುಸಿದರೆ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ದುರ್ಬಲಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಮೇವು, ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಒದಗಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡಬೇಕಾಗಬಹುದು.

ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ಪಶುಗಳಿಗೆ ಮೇವಿನ ಸಮಸ್ಯೆ

ಬರದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯೂ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆರೆ, ಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಜಲಾಶಯಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ದೂರದ ಮೂಲಗಳಿಂದ ನೀರು ತರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬಹುದು.

ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಹಸಿರು ಮೇವು ಮತ್ತು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು. ಪಶುಸಂಗೋಪನೆಯನ್ನೇ ಆದಾಯದ ಮೂಲವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಇದು ಮತ್ತೊಂದು ಹೊಡೆತ. ಮೇವು ಖರೀದಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡಬೇಕಾದರೆ ರೈತರ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಮೇವು ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು, ಗೋಶಾಲೆಗಳು, ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಟ್ಯಾಂಕರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ತುರ್ತು ನೀರು ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಅಗತ್ಯ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ.

ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ಮುಂದಿರುವ ಸವಾಲು

ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿ ಅರ್ಹ ರೈತರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಒದಗಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಹಣವನ್ನು ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಪಾವತಿಸುವುದರ ಜತೆಗೆ ಕೃಷಿ ಸಾಲ ಮರುಪಾವತಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ನೆರವು ನೀಡಬೇಕು. ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅತಿ ಸಣ್ಣ ರೈತರಿಗೆ ತುರ್ತು ನೆರವು ತಲುಪಿಸುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಬೇಕು.

ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೆರೆಗಳ ಹೂಳೆತ್ತುವುದು, ಮಳೆನೀರು ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಚೆಕ್‌ಡ್ಯಾಂ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಜಲ ಮರುಪೂರಣ ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಬೇಕು. ಹನಿ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ತುಂತುರು ನೀರಾವರಿ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ರೈತರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವುದರಿಂದ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು.

ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಬಹುದಾದ ಬೆಳೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರೈತರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಕೂಡ ಮುಖ್ಯ. ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಆಧರಿಸಿ ಬಿತ್ತನೆ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಬೆಳೆ ಆಯ್ಕೆ ಕುರಿತು ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಬೇಕು. ಮಳೆ ಆಧಾರಿತ ಕೃಷಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯ ಬೆಳೆ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಬರದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ತಕ್ಷಣದ ಪರಿಹಾರದ ಜತೆಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ನೀರು ನಿರ್ವಹಣೆಯೂ ಅಗತ್ಯ. ಜಿಲ್ಲಾವಾರು ಮಳೆ, ಜಲಾಶಯಗಳ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಬೆಳೆಗಳ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಸರ್ಕಾರ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕಿದೆ.